Warunkowe przedterminowe zwolnienie Jarosław

Kiedy można starać się o warunkowe zwolnienie i od czego zależy decyzja sądu

Aby móc złożyć wniosek o WPZ, skazany musi odbyć część orzeczonej kary i nie chodzi tu tylko o sam upływ czasu, ale o tzw. „minimum ustawowe”. Dla większości spraw jest to połowa kary, ale w przypadku recydywy lub najcięższych przestępstw, to nawet 2/3 czy 3/4. Nie są to jednak sztywne daty, które automatycznie coś gwarantują. To warunek formalny, który dopiero otwiera drogę do złożenia wniosku. Decyzja o zwolnieniu nie zapada „z automatu”. Sąd analizuje wiele czynników, zanim uzna, że dalsze odbywanie kary nie jest konieczne. Dlatego ważne jest nie tylko to, kiedy wniosek o WPZ można złożyć, ale jakie warunki WPZ muszą być spełnione, by sąd przychylił się do wniosku. W praktyce, sąd penitencjarny bierze pod uwagę szereg okoliczności. Zachowanie osadzonego w zakładzie karnym, przestrzeganie regulaminu, udział w pracy, nauce czy programach terapeutycznych. Ważne są też relacje z rodziną, chęć naprawienia szkody (jeśli dotyczy), a także tzw. prognoza kryminologiczna czyli ocena, czy istnieje realna szansa na powrót do normalnego życia poza murami więzienia. Samo „dobre zachowanie” to zdecydowanie za mało. Bez planu na życie po wyjściu np. pracy, terapii, mieszkania sąd może uznać, że ryzyko powrotu do przestępstwa jest zbyt duże. Rodzina może mieć tu ogromne znaczenie. Stabilny adres zamieszkania, deklaracja zatrudnienia, wsparcie emocjonalne i organizacyjne, gotowość do pomocy w leczeniu lub terapii. Wszystko to pokazuje, że skazany nie zostanie sam. Jeżeli wcześniej istniały długi, alimenty czy inne zobowiązania, to warto pokazać, że jest plan ich spłaty. Pamiętajmy jednak, że każda sprawa jest indywidualna. Nie ma jednej recepty na sukces, a ten wpis pokazuje tylko ogólny obraz. Ostateczna decyzja zawsze należy do sądu.

Wniosek o WPZ krok po kroku – jak przygotować dokumenty i argumenty

Złożenie wniosku o warunkowe przedterminowe zwolnienie to ważny etap, w którym warto zadbać o rzetelność i przejrzystość. Wniosek może złożyć sam osadzony, jego obrońca (adwokat), a czasem także inne podmioty np. kurator czy prokurator (choć te przypadki są rzadsze). Dokument trafia do sądu penitencjarnego właściwego dla zakładu karnego, w którym przebywa skazany.

Co powinien zawierać dobrze przygotowany wniosek o WPZ?

• Dane skazanego (imię, nazwisko, PESEL, miejsce osadzenia),

• Sygnatura sprawy karnej,

• Wskazanie podstawy prawnej (np. art. 77 §1 Kodeksu karnego),

• Prośbę o warunkowe przedterminowe zwolnienie,

• Uzasadnienie: opis zachowania w zakładzie karnym, postępów w resocjalizacji, planu na życie po wyjściu,

• Załączniki: opinie, dokumenty, oświadczenia.

Ważne, by wniosek nie przypominał listu z emocjami. Powinien być rzeczowy, logiczny i uporządkowany. Rodzina może pomóc zebrać dokumenty, napisać oświadczenia, ale też doradzić. To nie miejsce na próbę wzbudzenia litości, ale na pokazanie, że osadzony zasługuje na szansę i wie, jak ją wykorzystać.

W uzasadnieniu najważniejsze jest przedstawienie konkretnej zmiany postawy. Nie ogólniki, tylko fakty, takie jak na przykład udział w kursach, praca w więzieniu, brak kar porządkowych, udział w terapii. Warto odnieść się także do wcześniejszych problemów uzależnień, przemocy czy długów, ale nie przez ich negowanie, tylko przez wskazanie działań naprawczych: leczenie, terapia, chęć uregulowania zobowiązań.

Rodzina może pomóc w pokazaniu realnych fundamentów nowego życia. Oferując wsparcie mieszkaniowe, pomoc w zatrudnieniu czy opiekę nad dziećmi. Samo mówienie o chęciach nie wystarczy, trzeba pokazać działania.

Sąd penitencjarny przywiązuje dużą wagę do opinii z zakładu karnego, która ocenia zachowanie skazanego, jego postępy oraz gotowość do powrotu do społeczeństwa. To jednak nie wszystko. Znaczenie mają również dokumenty z zewnątrz potwierdzające pracę, naukę, udział w terapii, a także zaświadczenia lekarskie i oświadczenia rodziny. Wszystkie te elementy powinny być spójne i możliwe do zweryfikowania. Przykładowo nie wystarczy sama oferta pracy, warto dołączyć dokument podpisany przez potencjalnego pracodawcę.